• Παρουσιάζεται την Πέμπτη βιβλίο και ντοκιμαντέρ για την Μικρασιατική Καταστροφή από ΙΔΙΣΜΕ και Μορφωτικό Ίδρυμα ΕΣΗΕΑ

    Το Ελληνικό Ίδρυμα Ιστορικών Μελετών (ΙΔΙΣΜΕ) και το Μορφωτικό Ίδρυμα της ΕΣΗΕΑ διοργανώνουν την Πέμπτη 2 Μαΐου (στις 18.30) στο Πολεμικό Μουσείο Αθηνών (Αμφιθέατρο Ιωάννης Καποδίστριας) ειδική εκδήλωση για την παρουσίαση του βιβλίου «Μικρασιατική Εκστρατεία του Κώστα Μισαηλίδη. Οι ανταποκρίσεις του από το Μέτωπο (1919- 1922)». Παράλληλα θα προβληθεί το ντοκιμαντέρ «Η Ανατολή έδυσε» σε σκηνοθεσία Αλέξανδρου Παπαηλιού και ιστορική επιμέλεια Ειρήνης Σαρίογλου, βασισμένο στις ανταποκρίσεις του δημοσιογράφου Κώστα Μισαηλίδη.

    Σχεδόν έναν αιώνα μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή, μία από τις μεγαλύτερες τραγωδίες του 20ου αιώνα, το ΙΔΙΣΜΕ, με την υποστήριξη του Μορφωτικού Ιδρύματος της ΕΣΗΕΑ ανέλαβε την έκδοση του αρχείου του Μικρασιάτη δημοσιογράφου και πολεμικού ανταποκριτή Κώστα Μισαηλίδη (1883, Νικομήδεια Βιθυνίας- 1955 Ν. Σμύρνη, Αθήνα). Οι ανταποκρίσεις του Κώστα Μισαηλίδη αποτελούν μία εξαιρετική πρωτογενή πηγή για ερευνητές, ιστορικούς αλλά και το ευρύ κοινό, εκφράζοντας τον πόνο και την οδύνη της εποχής εκείνης.

    «Η συγγραφέας και ποιήτρια Αγάπη Μολυβιάτη- Βενέζη έλεγε ότι όσα και αν γραφτούν, όσα και αν ειπωθούν, όσα και αν ερευνηθούν, ποτέ δεν θα είναι αρκετά για να εκφράσουν τον πόνο και την οδύνη της εποχής εκείνης, αναφερόμενη βέβαια στην μικρασιατική τραγωδία. Στο Ελληνικό Ίδρυμα Ιστορικών Μελετών έχουμε την πεποίθηση ότι 100 χρόνια μετά από την απόβαση του ελληνικού στρατού στη Σμύρνη, αρκετά πράγματα παραμένουν άγνωστα» ανέφερε σε σημερινή συνέντευξη Τύπου η Ειρήνη Σαρίογλου που έχει αναλάβει την ιστορική επιμέλεια της έκδοσης και του ντοκιμαντέρ που θα παρουσιαστούν την Πέμπτη (2/5) στο Πολεμικό Μουσείο.

    Όπως είπε η κ. Σαρίογλου, πριν από περίπου 20 χρόνια η ιστορικός Κυριακή Μαμώνη την παρότρυνε να πάει στην Εστία Νέας Σμύρνης για να καταγράψει το αρχείο του Μικρασιάτη δημοσιογράφου Κώστα Μισαηλίδη. «Πέρασαν τα χρόνια και όταν ξεκινήσαμε πια την καταγραφή, διαπιστώσαμε ότι το μεγαλύτερο μέρος του αρχείου του είχε κλαπεί από την Εστία Ν. Σμύρνης. Αυτή ήταν και η αιτία που άργησε αυτή η έκδοση. Έλειπαν στοιχεία από το αρχείο και χρειάστηκε μεγάλη προσπάθεια για να συγκεντρώσουμε ένα ένα τα άρθρα του Μισαηλίδη» επισήμανε η κ. Σαρίογλου ευχαριστώντας το Μορφωτικό Ίδρυμα της ΕΣΗΕΑ, χωρίς την αρωγή του οποίου δεν θα υπήρχε σήμερα η έκδοση των 450 σελίδων και το αντίστοιχο ιστορικό ντοκιμαντέρ που βασίζεται στις ανταποκρίσεις του δημοσιογράφου.

    Το μεγαλύτερο μέρος της έρευνας αποπερατώθηκε από τον ιστορικό Αλέξανδρο Μακρή, ο οποίος αφιέρωσε περίπου μία πενταετία ερευνώντας, μεταξύ άλλων, τα Γενικά Αρχεία του Κράτους, τα αρχεία του υπουργείου Εξωτερικών, της Διεύθυνσης Ιστορίας Στρατού, του Ελληνικού Λογοτεχνικού Ιστορικού Αρχείου, του Κέντρου Μικρασιατικών Σπουδών, αλλά και βιβλιοθήκες στην Αττική και απομνημονεύματα. «Τα κομμάτια του παζλ σιγά-σιγά δέθηκαν και βγήκε αυτή η βιογραφία του Μισαηλίδη. Ήταν μία πολύ ενδιαφέρουσα διαδικασία» τόνισε ο κ. Μακρής.

    Απαντώντας στην ερώτηση, γιατί είναι σημαντικό ένα ακόμη βιβλίο για την μικρασιατική εκστρατεία, ο κ. Μακρής είπε: «Το συγκεκριμένο βιβλίο ουσιαστικά μας παρέχει ιστοριογραφικά κάποιες καινούριες πτυχές για την μικρασιατική εκστρατεία: η μία είναι η συμμετοχή του Μισαηλίδη στην αποστολή του Ηλία Μαυρουδή, που είχε ως στόχο την καλλιέργεια ευνοϊκού κλίματος για την Ελλάδα στη Σμύρνη και αντίστοιχα τη συλλογή πληροφοριών για να ενισχύσουν την διπλωματική προσπάθεια του Βενιζέλου στο Παρίσι. Και η άλλη ήταν ότι ο Μισαηλίδης λειτούργησε ανεπίσημα ως μυστικός διαμεσολαβητής του ελληνικού στρατού και προπορευόταν έτσι ώστε να διαπραγματεύεται με τους ντόπιους Οθωμανούς δημογέροντες για την ειρηνική προέλαση του ελληνικού στρατού. Επίσης, πολύ σημαντικό είναι ότι ο Μισαηλίδης κάλυψε όλη την μικρασιατική εκστρατεία, και όπως όλοι οι πολεμικοί ανταποκριτές εκείνης της περιόδου, ήταν ουσιαστικά και ο σύνδεσμος με τα μετόπισθεν. Δηλαδή ανοίγοντας την εφημερίδα μάθαινες τι γινόταν στο Σαγγάριο την εποχή εκείνη διαβάζοντας τις ανταποκρίσεις του Μισαηλίδη, ο οποίος μας παρείχε και πολλές άλλες λεπτομέρειες από τη ζωή των στρατοπέδων».

    Τα άρθρα του Μισαηλίδη ξεκινούν από τον Μάιο του ΄19 και ολοκληρώνονται το Σεπτέμβριο του ΄22. «Αυτό που με εκπλήσσει πάρα πολύ στον Μισαηλίδη πέρα από τα εκπληκτικά του άρθρα γιατί ήταν ένας λόγιος της εποχής, είναι η μεγάλη αντίληψη που είχε για το καλό του συνόλου. Η μεγάλη αντίληψη που είχε για την έννοια του χρέους απέναντι στην πατρίδα. Είναι πραγματικά εκπληκτικό, όπως προκύπτει από τα γραφόμενά του, πόσο πολύ προέχει για τον ίδιο όχι η οικογένεια του, όχι η άνεση του, αλλά το σύνολο. Γράφει ο Μισαηλίδης: “Πέρασαν οι ξυλοκόποι έκοψαν τα φύλλα, τα κλαδιά, τον κορμό, έμεινε η ρίζα και ξανάδωσε. Ψήλωσε κορμούς, έριξε καινούρια κλαδιά και άπλωσε νέα φύλλα”. Θεωρώ ότι έναν αιώνα μετά από την μικρασιατική τραγωδία, το ελάχιστο χρέος όλων μας είναι να διαφυλάξουμε αυτή την πολύτιμή ρίζα που λέει ο Μισαηλίδης και να την παραδώσουμε αλώβητη στις επόμενες γενιές» είπε η κ. Σαρίογλου.

    Το ντοκιμαντέρ «Η Ανατολή έδυσε», που θα προβληθεί την Πέμπτη (2/5) στο Πολεμικό Μουσείο, συμμετείχε στο επίσημο πρόγραμμα του 21ου Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης. Το σενάριο υπογράφει ο Αλέξανδρος Παπαηλιού, την ιστορική επιμέλεια η Ειρήνη Σαρίογλου, η αφήγηση είναι του Γιώργου Κέντρου και η μουσική του Γιάννη Βοργία.

    Η είσοδος για το κοινό στην εκδήλωση είναι ελεύθερη με σειρά προτεραιότητας. Οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να κάνουν κράτηση θέσεων καθημερινά 09.00- 16.00 στο 210- 6669131 ή στην ηλεκτρονική διεύθυνση info@idisme.gr.

    arrow